موتور TU5 یکی از محبوبترین و پرکاربردترین پیشرانهها در بازار خودروی ایران است که به دلیل استهلاک پایین، مصرف سوخت مناسب و بازدهی خوب، روی خودروهای مختلفی از جمله پژو پارس نصب شده است. برای بسیاری از دارندگان این خودرو یا کسانی که قصد خرید آن را دارند، این سوال پیش میآید که پارس تیوفایو چند سوپاپ است و این ساختار چه تأثیری در عملکرد خودرو دارد؟ درک ساختار سرسیلندر، تعداد سوپاپها و نحوه کارکرد آنها به شما کمک میکند تا نگهداری بهتری از خودروی خود داشته باشید و از هزینههای سنگین تعمیرات جلوگیری کنید.
در این مقاله به بررسی دقیق تعداد سوپاپهای موتور TU5، نحوه عملکرد آنها و نکات کلیدی برای مراقبت از این قطعات حیاتی میپردازیم. اگر به دنبال خرید قطعات یدکی باکیفیت برای موتور خودروی خود هستید، میتوانید با مراجعه به دستهبندی قطعات موتوری در فروشگاه آماد پارت، بهترین گزینهها را با اطمینان خاطر انتخاب کنید.

پارس تیوفایو چند سوپاپ است؟
موتور پژو پارس TU5 یک موتور چهار سیلندر است که به صورت ۱۶ سوپاپ (16V) طراحی شده است. به عبارت دقیقتر، به ازای هر سیلندر در این موتور، ۴ سوپاپ در نظر گرفته شده است. این طراحی پیشرفتهتر نسبت به موتورهای قدیمیتر (مانند موتور ۸ سوپاپ XU7)، باعث میشود که تنفس موتور بسیار بهتر انجام شود.
| ویژگی موتور | توضیحات موتور پارس TU5 |
|---|---|
| تعداد سیلندر | ۴ سیلندر |
| تعداد کل سوپاپها | ۱۶ سوپاپ |
| آرایش سوپاپ هر سیلندر | ۲ سوپاپ هوا + ۲ سوپاپ دود |
| نیاز به تنظیم فیلر سوپاپ | ندارد (تنظیم خودکار با روغن موتور) |
ساختار ۱۶ سوپاپ موتور TU5 به این معناست که ورود مخلوط هوا و سوخت به داخل محفظه احتراق و خروج گازهای ناشی از احتراق با سرعت و حجم بیشتری صورت میگیرد. همین امر دلیل اصلی شتاب بهتر، قدرت بالاتر و عملکرد نرمتر پژو پارس TU5 در مقایسه با مدلهای ۸ سوپاپ است. بلوک سیلندر، شاتون و پیستونها در این موتور به گونهای هماهنگ شدهاند که بهترین راندمان را با این سرسیلندر ۱۶ سوپاپ ارائه دهند.
نحوه عملکرد سوپاپهای دود و هوا در سرسیلندر TU5
همانطور که اشاره شد، آرایش سوپاپ موتور TU5 به این شکل است که برای هر سیلندر چهار سوپاپ وجود دارد:
- 2 سوپاپ دود
- 2 سوپاپ هوا
سوپاپهای هوا وظیفه دارند تا در زمان مکش باز شده و مخلوط سوخت (که توسط انژکتور پاشیده میشود) و هوا را از طریق دریچه گاز وارد محفظه احتراق کنند. پس از انجام احتراق و تولید نیرو، دو سوپاپ دود باز میشوند تا گازهای آلاینده را با سرعت بالایی به سمت سیستم اگزوز هدایت کنند. باز و بسته شدن دقیق این سوپاپها توسط میلسوپاپها و با هماهنگی تسمه تایم و میللنگ انجام میشود.
یکی از ویژگیهای بسیار مهم و جذاب مشخصات فنی پژو پارس TU5 این است که سوپاپ TU5 نیاز به تنظیم دستی (فیلرگیری) ندارد. در این موتور از سیستم استکانیهای هیدرولیکی (تایپیت هیدرولیک) استفاده شده است؛ به این معنی که خلاصی سوپاپها با استفاده از روغن موتور در لحظه به صورت خودکار تنظیم میشود. این ویژگی باعث کاهش صدای موتور و استهلاک کمتر قطعات میگردد.
نکات طلایی برای مراقبت از سوپاپهای پارس TU5
با وجود اینکه ساختار سرسیلندر و سوپاپهای TU5 بسیار کارآمد و مدرن است، اما حساسیتهایی نیز دارد که در صورت بیتوجهی میتواند خسارتبار باشد. برای جلوگیری از کج شدن سوپاپها یا آسیب به بلوک سیلندر، پیستونها و واشر سرسیلندر، باید از سوپاپ پارس TU5 مراقبت کنیم.

رعایت نکات زیر ضروری است:
استفاده از روغن موتور مناسب
از آنجا که تنظیم سوپاپهای TU5 با فشار روغن انجام میشود، استفاده از روغن موتور بیکیفیت یا دیر عوض کردن آن باعث گرفتگی مجاری روغن، ایجاد صدای تقتق در ابتدای روشن شدن موتور و عدم تنظیم صحیح سوپاپها میشود.
سرویس دورهای تسمه تایم
پارگی تسمه تایم در موتور ۱۶ سوپاپ TU5 فاجعهبار است. در صورت پاره شدن تسمه تایم یا رد کردن دندانه، هماهنگی بین میللنگ و میلسوپاپ به هم خورده و پیستون با شدت به سوپاپهای باز برخورد میکند که منجر به کج شدن سوپاپها میشود.

عدم فشار زیاد به خودرو
رانندگی پرفشار و بالا بردن مداوم دور موتور تا محدوده قرمز (Redline) باعث افزایش دمای محفظه احتراق و فشار مضاعف بر رینگ پیستون، واشر سرسیلندر و سوپاپها میگردد.
اشتباهات رایج در نگهداری از موتور ۱۶ سوپاپ
یکی از بزرگترین اشتباهات رانندگان پژو پارس TU5، بیتوجهی به کیفیت قطعات مصرفی سیستم مدیریت موتور است. استفاده از قطعات تقلبی برای سیستم سوخترسانی، تسمه تایم نامرغوب و روغنهای متفرقه مستقیماً روی عملکرد احتراق و سلامت سوپاپها تأثیر میگذارد. برخی رانندگان صدای اولیه موتور در هوای سرد را نادیده میگیرند، در حالی که این صدا هشداری برای افت کیفیت روغن و اختلال در عملکرد استکان تایپیتهاست.
نتیجهگیری
موتور پژو پارس TU5 با بهرهگیری از تکنولوژی ۱۶ سوپاپ (۴ سوپاپ برای هر سیلندر)، تنفس بهتری داشته و قدرت و راندمان بالاتری نسبت به موتورهای ۸ سوپاپ ارائه میدهد. عدم نیاز به تنظیم دستی سوپاپها به دلیل تنظیم خودکار با فشار روغن موتور، یکی از مزایای بزرگ این پیشرانه است.
با این حال، مراقبت از این موتور نیازمند تعویض به موقع روغن مرغوب، دقت در سرویس تسمه تایم و پرهیز از رانندگی پرفشار است. برای خرید انواع قطعات موتوری استاندارد و باکیفیت مانند تسمه تایم، واشر سرسیلندر و قطعات سیستم سوخترسانی، فروشگاه آماد پارت همواره در کنار شماست تا با خیالی آسوده سلامت خودروی خود را تضمین کنید.
سوالات متداول (FAQ)
۱. پژو پارس TU5 مجموعاً چند سوپاپ دارد؟
موتور پارس تیوفایو یک موتور چهار سیلندر است که برای هر سیلندر ۴ سوپاپ در نظر گرفته شده است، بنابراین این موتور در مجموع دارای ۱۶ سوپاپ میباشد.
۲. آیا سوپاپهای موتور TU5 نیاز به فیلرگیری دارند؟
خیر، سوپاپهای موتور TU5 به صورت هیدرولیکی طراحی شدهاند و خلاصی آنها در لحظه و به طور خودکار با استفاده از فشار روغن موتور تنظیم میشود.
۳. دلیل صدای سوپاپهای TU5 در ابتدای روشن شدن موتور چیست؟
این صدا معمولاً به دلیل استفاده از روغن موتور نامرغوب، کثیف بودن روغن یا افت فشار روغن رخ میدهد که باعث میشود تایپیتهای هیدرولیکی نتوانند به سرعت پر از روغن شوند.
۴. پاره شدن تسمه تایم چه آسیبی به سوپاپهای پارس TU5 میزند؟
پاره شدن تسمه تایم باعث به هم خوردن تایمینگ موتور شده و پیستونها با شدت به سوپاپهای باز برخورد میکنند که نتیجه آن کج شدن سوپاپها و آسیب جدی به سرسیلندر است.
۵. در هر سیلندر موتور TU5 چند سوپاپ هوا و دود تعبیه شده است؟
در سرسیلندر موتور TU5، برای هر محفظه احتراق یا سیلندر، دقیقاً دو سوپاپ دود و دو سوپاپ هوا تعبیه شده است تا فرآیند ورود مخلوط سوخت و خروج دود بهینهتر انجام شود.